Alzheimer hastamın yutma sorunu var. Ne yapmalıyım?

KONULAR

HESAPLAMALAR

ARAMA

Alzheimer hastamın yutma sorunu var. Ne yapmalıyım?

Alzheimer tipi demans hastası ya da genel gruba bakacak olursak evre ilerledikçe en önemli problemlerden biri beslenme bozukluğu olmaktadır. Beslenme bozukluğu, yutma güçlüğünden tek başına ortaya çıkmamaktadır. Kişinin iştahı ve öğün sayısı azalmaktadır. Psikolojik yönden depresif duygu durumu içerisinde yeme isteği azalmaktadır. Ağız sağlığı bozulmaktadır. Bağırsak fonksiyonları bozulduğu için şişkinlik, hazımsızlık sebebiyle iştahsızlık ve kilo kaybı ortaya çıkabilmektedir. Biz biliyoruz ki evre ilerledikçe ortaya çıkan en önemli sorunlardan biri de yutma güçlüğü ve yutma bozukluklarıdır.

Belirtileri nedir? Kişi gıdayı ağzında daha çok tutmaya başlar. Çıkarma isteği görülür. Yutarken zorlanır. Öksürmeler ortaya çıkar. Sık sık öksürür hatta kimi zaman nefessiz kalır, morarır, boğulur tarzda bir görüntü ortaya çıkar. Bu belirti veren yutma güçlüğüdür. Bazı ileri evre demanslı hastalarda hiçbir belirti dahi vermez. Bunu sırf alt solunum yolu enfeksiyonlarıyla anlarsınız. Bu çok daha tehlikelidir. Kişi en azından yeme sırasında öksürme refleksiyle, boğulur tarzda olmasıyla bunu yutma sorununda kaçırmaya bağlı bir refleksidir. Bunun hiç olmadığı hastalar da vardır. Bu sebeple kişi bir süre sonra daha az gıda tüketmeye, daha az sıvı almaya başlayacaktır. Bu daha da başka sorunlara sebebiyet verecektir. Genel durumu gitgide bozulacaktır. Kilo kaybedecektir. Yatağa düşecektir. Artık ayağa kalkamayacaktır. Kas kitlesi azalacaktır. Kas kitlesi azaldıkça daha yatalak hale gelecektir. Düşmeler olacaktır. Kırıklar ortaya çıkacaktır. Dolayısıyla bu tarz en baştaki belirtiler ortaya çıktığında yapılması gereken ilk şey, yutma fonksiyon değerlendirmesidir. Bunu şuan kulak burun boğaz bölümleri yapabilmektedir. Gerek video endoskopik incelemeyle, gerek floroskopik yani röntgen cihazı altında yutma fonksiyonunun o anda değerlendirilmesi şeklinde bakılabilmektedir. Burada bir yutma bozukluğu tespit edildiğinde ilgili hekime iletilmektedir.

Yutma bozukluğu varlığında ne yapılmalıdır? Yutma bozukluğu eğer çok ileri evrede değilse yani çoklu kas gruplarının iştirak ettiği bir yük yutma bozukluğu değilse yutma sırasındaki bir takım manevralar, baş pozisyonu, yutma şekli, yutma sırasında işlevlerin düzenlenmesi ile ilgili profesyoneller vardır. Bunların yardımıyla üstesinden gelinebilmektedir. Biz biliyoruz ki bu ilerleyici bir hastalık olduğu için gerektiğinde yapılması gayet uygun bir yöntemdir. Ciltten mideye bir tüp uzatılmaktadır. Hasta yakınları için kimi zaman çok korkunç gözükse de çok pratik, kolay uygulanabilir, hasta ve hasta yakınına ciddi anlamda konfor sağlayan bir yöntemdir. Mesela hasta yakınının bir saatte bir öğününün yarım yamalak, yarısı içeri yarısı dışarı öksürterek yedirdiği yemeği çok kısa sürede konforla verebilmeyi sağlamaktadır. Bundan öte ilaçların kullanımı, su verilmesi yutma güçlüğü olduğunda en başta su kullanımı zorlaşır. Su içmek, su yutabilmek zorlaşır. Sıvıların yutma sırasındaki kontrolü daha zordur, daha çabuk kaçar. İlaçları vermek bu tarz bir girişimle çok daha kolay hale gelir. Tabi ki hastaların iyi seçilmesi gerekir. Hasta ve hasta yakınlarıyla karşılıklı iyi ilişkilerle bu kararın verilmesi gerekmektedir.

Yorumlar

Yorum yapmak için lütfen isminizi giriniz.