Gebelikte Hashimoto Hastalığı Neden Olur?

Gebelik döneminde hem anne hem de bebek için sağlıklı bir gebelik süreci geçirmek çok önemlidir. Bu dönemde annelerin sağlık durumlarına ekstra dikkat etmesi gerekir.

Her hastalık ya da hastalık belirtisi önem arz eder ve tedavisinin de geç olmadan yapılması istenir. Hamilelik döneminde en sık karşılaşılan sıkıntılardan biri hashimoto hastalığıdır. İlk olarak hashimoto hastalığı hakkında genel bilgi edinmek önemlidir.

Hashimoto Hastalığı Nedir?

Hashimoto tiroid bezinin olumsuz yönde etkilenmesidir diyebiliriz. Bağışıklık sisteminde ters hareket edilmesi sebebiyle sağlıklı hücrelerin hasar görmesine otoimnün denir. Bu hastalık otoimnün bir rahatsızlıktır. Sağlıklı hücrelerin bozulması ile vücudun dengesi de bozulmaktadır. Sağlık konusunda kişinin kendisini toplaması için yemesine – içmesine, davranışlarına, hareketli yaşamına çok dikkat etmesi gerekir.

Vücudumuzda T3 ve T4 olarak belirtilen ve tanımlanan hormonlar tiroid tarafından üretilmektedir. Tam olarak boynun merkezinde yer alan tiroid bezi ufak bir şekle sahiptir. Salgı bezi olarak bilinir. bu hormonlar vücuttaki enerjinin nasıl düzenleneceğini ve kullanılacağını belirten bir işleyişe sahiptir.

Gebelikte Hashimoto Hastalığı

Hamilelik döneminde hashimoto ile karşılaşıldığı zaman tiroid bezinin ürettiği bu hücreler yabancı bir hücre olarak algılanır ve antikor oluşumuna başlanır. Bu antikorlar tiroid bezinin içindeki yabancı olarak algılanan hücrelere hasar verebilir. Bu hasarı almış olan hücreler işlevlerini yerine getiremeyecek duruma gelir. Sonucunda da hamilelik döneminde tiroid bezi artık hormon üretemez. İlerleyen dönemlerde de ortaya çıkacak bu hasar, aynı zamanda kandaki hormon seviyelerini de azaltmaktadır. Bu da hipotiroidin oluşumunu tetikler.

Gebelikte Hashimoto Hastalığı Neden Olur?

Gebelik sürecinde hashimoto hastalığının oluşmasının birçok sebebi olabilir. Genellikle genetik faktörlü olduğu söylenir. Genetik etkilerin yanına bir de çevresel faktörler eklenirse otoimnün süreç daha çok uyarılmış olur. Aslında hastalığın tetiklenmesine sebep olan mekanizmanın sahip olduğu özellikler hakkında net bir açıklama belirtilmemiştir. Fakat en çok akla gelen ve yapılan araştırmalarda ortaya çıkan sebepler arasında yaş ve cinsiyet gibi özellikle gösterilmektedir. Otoimnün rahatsızlıklarında bağışıklık sistemi ters hareket etmeye başlar. Bu da vücudun bölümlerine karşı bir saldırı olarak algılanır.

Hamilelik döneminde görülen hashimoto hastalığının ilk olarak amacı tiroid bezidir. Genel olarak hastalığa neden olan durumları özetlemek istersek şöyle bir liste ortaya çıkarabiliriz:

  • Bazı ilaçlar ve özellikle de aşırı iyot tüketimi hashimoto hastalığının tetiklenmesindeki ilk sebeplerden biridir. Bunun için fazla iyot yani tuz tüketiminden uzak kalınması gerekir.
  • Cinsiyet hormonlarının her zaman hashimoto rahatsızlığının tetiklenmesinde etken olduğunu söyleyebiliriz. Hormonal iniş çıkışlar, bozukluklar ve değişimler de yine bu hastalığın habercisi olabilir.
  • Genetik olarak hastalığa yakalanma oranı her sebepten daha büyük bir ihtimaldir. Genetik olarak hastalığın başladığını düşünsek bile genlerin ve mekanizmaların incelenmesi gerekir. Hangi mekanizma ve gen bu hastalığa sebep oluyor diye araştırılmalıdır.
  • Fazla radyasyona maruz kalmak da hashimoto hastalığı tetikleyicisi olarak bilinir. Bunun için fazlasıyla radyasyona maruz kalan insanlarda tiroid bezinin değişimine sebep olur. Bu da hashimoto hastalığını tetikleyen bir unsur olarak bilinir.

Gebelikte Hashimoto Hastalığının Belirtileri

Hashimoto hastalığının belirtileri hamilelik zamanında erken teşhis edilirse tedavi anlamında da erken harekete geçilmiş olur. Hashimoto ile hipotiroidi ile aynı belirtileri gösterebilmektedir. Bu sebeple benzer şekilde tanı ve teşhis aşamaları kontrol edilebilir. Belirtiler aynı olsa da hipotiroidi hormon eksikliğine bağlı olarak farklılıklar ortaya koyabilir. Yaygın olarak görülen gebelikte hashimoto hastalığı belirtileri şu şekilde sıralanabilir:

  • Kabızlık
  • Unutkanlık
  • Ödem
  • Konuşma bozuklukları
  • Kilo alma sorunu
  • Depresyon
  • Sebep yokken üşümek
  • Titreme durumu
  • Eklem ağrıları
  • Kas ağrıları
  • Adet kanamalarının normalden fazla olması
  • Hamile kalmada güçlük yaşanması
  • Halsizlik
  • Kronik şekilde yorgunluk
  • Cildin kuruması
  • Nabızda yavaşlık

Listelenmiş halde sunulan belirtilerin sizde de hamilelik zamanında olduğunu düşünüyorsanız doktorunuza hemen başvurmalısınız. Belirli testler ile belirtiler karşılaştırılıp tanı konmalıdır. Erken teşhis ile hastalığın önüne geçilmesi daha kolay olabilir.

Gebelikte Hashimoto Hastalığının Tanısı Ve Tedavisi

Gebelik esnasında hashimoto hastalığının tanısını koymak için hormon testleri yapılmalıdır. Bu testleri iki farklı grupta incelemek mümkündür.

Tiroid Antikorları: Hashimoto hastalığının oluştuğunu düşünürsek, kişinin kanında tiroid bezine karşılık olarak antikorların tespit edildiğini söyleyebiliriz. Buna keza bazı bireylerdeki antikorlar saptansa bile hashimoto hastalığının gözlemlenmediği söylenebilir.

Tiroid Fonksiyon Testleri: T4 ve TSH isimli hormonların seviyelerine bakılmalıdır. Bu testler kandaki hormonal düzensizliklerinin saptanmasına yardımcıdır. TSH yüksek olduğunda gebelik esnasında tiroid bezinin normalde olması gerekenden daha az çalıştığını ifade edebiliriz.

Her ne kadar testlerin ve tedavinin süresi uzun olarak görülse de aslında gebelik sürecinde hashimoto rahatsızlığı kolaylıkla teşhis edilebilen ve ardından da tedavisini sağlıklı bir şekilde sürdürebileceğiniz bir hastalıktır.

Tedavi aşamasında levothyroxine tabletlerinin kullanılması sağlanmaktadır. Oral yolla alınan tabletler günlük olarak kullanılmalıdır. Bu kullanılan tablet ilaç T4 hormonudur. Tedavi konusunda dikkat edilmesi gereken bir detaysa ilaçların ömür boyu kullanılması gerektiğidir. Dozun belirlenmesi konusunda ise yaşa, hastanın kilosuna, hamile olup olmadığına, hastalığın şiddetine ve farklı ilaçlar kullanılıp kullanılmadığına bakılmalıdır. İlacın dozunda zaman zaman değişkenlik gösterilebilir. T4 ve TSH ilaçlarında doktor kontrolleri ile değişkenlik gösterilebilir. Hastalığın oluşumunda kişininyaşantısı, cinsiyeti, genetik durumu, yaşı önemlidir.

Hashimato Hastalığı Olan Bir Kadın Gebe Kalabilir Mi?

Gebe kalma konusunda herhangi bir eksiklik yaşanmamaktadır. Planlı olarak hamilelik olmasında ekstra yararı olduğunu da söyleyebiliriz. Gebelik konusunda sorun teşkil edecek bir hastalık olmamasının yanı sıra gebe kalınmadan önce jinekolojik kontrollerin yapılması da önemlidir. Eğer gebe kalınmadan önce hastalık teşhis edilirse önce tedavi edilmeli, sonra gebelik planlaması yapılmalıdır. Hashimoto hastalığı teşhis edilmezse hem annenin hem de bebeğin hayatı riske atılabilir.

Sağlıkveyaşam

10 Aralık 2018

Yorumlar

Yorum yapmak için lütfen isminizi giriniz.